JPG'den WebP'ye Dönüştürücü

JPG'den WebP'ye Dönüştürme Nedir?

JPG'den WebP'ye dönüştürme, bir görüntüyü klasik kayıplı sıkıştırma formatından Google tarafından özellikle web kullanımı için geliştirilen modern bir formata dönüştürür. Bu sadece dosya uzantısını değiştirmek değil, daha verimli sıkıştırma algoritmaları kullanarak grafik verilerinin tamamen yeniden kodlanmasıdır.

WebP (okunuşu "vebpi") 2010 yılında Google tarafından interneti hızlandırma projesinin bir parçası olarak tanıtıldı. Format, VP8 video codec'ine dayanır ve başlangıçta üç formatı aynı anda değiştirmek için tasarlandı: JPG (fotoğraflar), PNG (şeffaflıklı grafikler) ve GIF (animasyon). On yılı aşkın varlığından sonra WebP, web görüntüleri için fiili standart haline geldi.

WebP'nin ana avantajı, görsel kaliteyi korurken dosya boyutunda önemli azalmadır. Google'a göre, kayıplı WebP görüntüleri karşılaştırılabilir JPG'lerden %25-34 daha küçük ve kayıpsız WebP, PNG'den %26 daha küçüktür. Bu doğrudan sayfa yükleme hızını, bant genişliği tüketimini ve kullanıcı deneyimini etkiler.

JPG ve WebP Formatları Arasındaki Teknik Farklar

Sıkıştırma Algoritmaları

JPG, 1980'lerin sonunda geliştirilen DCT (Ayrık Kosinüs Dönüşümü) algoritmasını kullanır. Görüntü 8×8 piksel bloklara bölünür, her blok frekans alanına dönüştürülür, ardından yüksek frekanslı bileşenler nicelenir (yuvarlanır), bu da bilgi kaybına yol açar. Yüksek sıkıştırma seviyelerinde, 8×8 blok sınırlarında karakteristik "bloklu" artefaktlar görünür.

WebP lossy (kayıplı), VP8 video codec'ine dayanır ve komşu piksellere dayalı blok tahmini kullanır. Algoritma zaten kodlanmış görüntü alanlarını analiz eder ve mevcut blok değerlerini tahmin eder, yalnızca tahmin ile gerçek veriler arasındaki farkı kaydeder. Blok boyutları 4×4'ten 16×16 piksele kadar değişir ve JPG'nin karakteristik artefaktları olmadan daha esnek sıkıştırma sağlar.

WebP lossless (kayıpsız) tamamen farklı bir algoritma kullanır: piksel tahmini, entropi kodlaması ve tekrarlanan parçaların sözlüğü. Bu, kalite kaybı olmadan görüntüleri PNG'den daha verimli sıkıştırmayı sağlar.

Özellik Karşılaştırması

*Karşılaştırılabilir kalitede JPG'ye göre boyut

Gerçek Boyut Azaltma Örnekleri

Tipik görüntüler için dönüştürme sonuçları:

Bu rakamlar, WebP'nin çoğu fotoğraf türü için görsel olarak ayırt edilemez kaliteyle tutarlı %25-35 tasarruf sağladığını göstermektedir.

JPG'den WebP'ye Dönüştürme Ne Zaman Gereklidir?

Web Sitesi Optimizasyonu

JPG'den WebP'ye dönüştürme, performansı artırmak isteyen web sitesi sahipleri için özellikle önemlidir:

• E-ticaret mağazaları — fotoğraflı yüzlerce ve binlerce ürün kartı. Her görüntüde %30 tasarruf, terabaytlarca bant genişliği tasarrufu ve saniyeler daha hızlı katalog yüklemesi anlamına gelir.

• Haber portalları — resimli makaleler daha hızlı yüklenir, bu sınırlı veri planı olan mobil okuyucular için kritiktir.

• Bloglar ve içerik siteleri — her sayfa görüntü içerir ve WebP, illüstrasyon kalitesini kaybetmeden içerik görüntülemeyi hızlandırır.

• Açılış sayfaları — yükleme hızı dönüşümü doğrudan etkiler. Araştırmalar 1 saniyelik gecikmenin dönüşümü %7 azalttığını göstermektedir.

• Galeriler ve portfolyolar — fotoğrafçılar ve tasarımcılar daha az yükleme süresiyle daha fazla çalışma sergileyebilir.

Core Web Vitals ve SEO Üzerindeki Etki

Google, Core Web Vitals metriklerini sıralama faktörü olarak kullanır. WebP, üç temel metrikten ikisini doğrudan etkiler:

LCP (Largest Contentful Paint) — sayfadaki en büyük görünür öğenin yükleme süresi. Genellikle bu ana görüntüdür (hero image). Dosya boyutunu %30 azaltmak LCP'yi orantılı olarak hızlandırır.

CLS (Cumulative Layout Shift) — yükleme sırasında düzen kayması. HTML'de belirtilen boyutlarla WebP, JPG gibi içerik "zıplamasını" önler.

Google PageSpeed Insights, modern görüntü formatlarının (WebP, AVIF) kullanımını önerir ve yalnızca JPG kullanan sitelerin puanlarını düşürür. WebP'ye geçiş performans puanınıza 5-15 puan ekleyebilir.

Bant Genişliği ve Kaynak Tasarrufu

Yüksek trafikli siteler için WebP'ye dönüştürme belirgin tasarruf sağlar:

• Hosting — daha az veri aktarım hacmi sunucular ve CDN üzerindeki yükü azaltır.
• Mobil kullanıcılar — bant genişliği tasarrufu özellikle sınırlı mobil planı olan kullanıcılar için önemlidir.
• Karbon ayak izi — daha az veri = iletim ve depolama için daha az enerji.

Dönüştürme Süreci: Dosyaya Ne Olur

JPG'den WebP'ye Dönüşüm Aşamaları

1. JPG kod çözme — kaynak dosya açılır, piksel değerleri YCbCr renk uzayında geri yüklenir. JPG sıkıştırma artefaktları bu aşamada zaten görüntüde mevcuttur.

2. RGB dönüştürme — WebP, RGB renk uzayıyla (veya kodlama sırasında YUV) çalışır. Matematiksel renk koordinatı dönüşümü gerçekleştirilir.

3. Görüntü analizi — WebP kodlayıcı görüntüyü makrobloklara (16×16 piksel) böler ve her biri için en uygun tahmin yöntemini seçer.

4. Tahmin ve kodlama — her blok için komşu piksellere dayalı tahmin hesaplanır, ardından tahmin ile gerçek veriler arasındaki fark kodlanır.

5. Niceleme — dönüşüm katsayıları verilen kalite seviyesiyle yuvarlanır. Daha yüksek kalite = daha az yuvarlama = daha büyük dosya boyutu.

6. Entropi kodlaması — nicelenen veriler dosya boyutunu en aza indirmek için aritmetik kodlama ile sıkıştırılır.

Korunan ve Değişen Neler

Korunan:

• Görsel görüntü kalitesi (doğru ayarlarla)
• EXIF meta verileri (çekim tarihi, kamera ayarları, GPS)
• ICC renk profili
• Çözünürlük ve oranlar

Değişen:

• Dosya boyutu (%25-35 azalır)
• Sıkıştırma yapısı (DCT → VP8)
• Küçük renk üretim farklılıkları olabilir (farklı algoritmalar)

WebP'nin Tarayıcılar ve Yazılımlarla Uyumluluğu

Tarayıcı Desteği

2024 itibarıyla WebP, tarayıcıların %97+'sı tarafından desteklenmektedir:

Desteklenmiyor: Internet Explorer (herhangi bir sürüm), Safari 13 ve öncesi.

İşletim Sistemi Desteği

• Windows 10/11 — Fotoğraflar uygulaması aracılığıyla yerel görüntüleme desteği
• macOS Big Sur+ — Preview ve Finder'da destek
• Linux — yüklü kütüphanelere bağlıdır, çoğu dağıtımda çalışır
• iOS 14+ — tam destek
• Android — Android 4.0'dan beri yerel destek

Yazılım

Dönüştürme Sırasında Kalite Ayarları

Kalite Seviyesi Seçimi

WebP kalite parametresi (0-100) dosya boyutu ile görsel kalite arasındaki dengeyi etkiler:

• Kalite 90-100 — minimum sıkıştırma, orijinale neredeyse özdeş. JPG'ye göre %10-20 tasarruf.
• Kalite 75-85 — çoğu görev için optimal denge. %25-35 tasarruf, artefaktlar tipik monitörlerde görünmez.
• Kalite 60-75 — belirgin sıkıştırma, küçük resimler ve önizlemeler için uygun. %40-50 tasarruf.
• Kalite 60'ın altı — güçlü artefaktlar, yalnızca özel durumlar için.

Öneri: web siteleri için optimal kalite 75-82'dir. Bu, en iyi boyut-kalite oranını sağlar.

Lossy vs Lossless

Fotoğraflar için (JPG kaynağı), WebP lossy neredeyse her zaman tercih edilir:

• JPG zaten sıkıştırma artefaktları içeriyor, lossless mantıklı değil
• Lossy WebP önemli ölçüde daha kompakt
• Görsel fark görünmez

WebP lossless yalnızca PNG'den dönüştürme veya metin ve keskin çizgili grafikler için kullanılmalıdır.

WebP vs AVIF: Ne Seçilmeli

AVIF daha yeni bir formattır (2019), daha iyi sıkıştırma sağlar ancak sınırlı destekle:

Öneri: maksimum uyumluluk için WebP kullanın. Modern kitleli ileri projeler için AVIF'i WebP ve JPG'ye geri dönüşle değerlendirin.

Web Sitelerinde WebP Uygulaması

HTML picture Etiketi

Eski tarayıcıları desteklemek için geri dönüşle picture etiketini kullanın:

<picture>
  <source srcset="image.webp" type="image/webp">
  <source srcset="image.jpg" type="image/jpeg">
  <img src="image.jpg" alt="Açıklama">
</picture>

Tarayıcı desteklenen ilk formatı seçecektir.

Accept Başlığına Göre Sunucu Tarafı Teslim

Modern CDN'ler ve web sunucuları, Accept başlığına göre destekleyen tarayıcılara otomatik olarak WebP sunabilir. Bu, her iki formatı depolayıp optimali sunmayı sağlar.

CMS ve Eklentiler

Çoğu modern CMS WebP'yi destekler:

• WordPress — 5.8'den beri yerel, eklentiler ShortPixel, Imagify, Smush
• Drupal — WebP modülü
• Tilda, Wix, Squarespace — otomatik dönüştürme

WebP Format Sınırlamaları

WebP Ne Zaman Uygun Değildir

• Profesyonel baskı — baskı üretimi için TIFF veya orijinal RAW dosyaları kullanın
• Arşiv depolama — WebP ISO standardı değildir, uzun vadeli depolama için PNG veya TIFF tercih edilir
• Eski sistemler — kitleniz IE veya eski Safari sürümleri kullanıyorsa geri dönüş gerekir
• HDR içerik — WebP genişletilmiş dinamik aralığı desteklemez (AVIF veya JPEG XL kullanın)

Dönüştürme Hususları

• Orijinal JPG artefaktları WebP'de kalacaktır — dönüştürme kayıp verileri geri yüklemez
• Dosya boyutu her zaman azalmaz — çok küçük görüntüler (<1 KB) veya zaten optimize edilmiş JPG'ler için fark minimal olabilir
• Bazı CMS ve forumlar WebP kabul etmez — platform gereksinimlerini kontrol edin